De sluis is officieel eigendom van de provincie Flevoland. Gedeputeerde Jan Bos was dan ook namens de provincie een aandachtig toeschouwer toen de werking van de vijf ton wegende nooddeur vrijdag werd getest. De nooddeur wordt met een bewegende balk boven het water gerold, waarna de deur naar beneden daalt. Dat zo`n deur absoluut noodzakelijk is werd dit jaar bij de hoge waterstanden op 18 januari bewezen toen het waterpeil in de haven van Lemmer maar liefst anderhalve meter boven het normale niveau lag. In de polder bleef het waterpeil onveranderd op dezelfde hoogte.

Het verschil met voorheen is dat de nooddeur nu met een bewegende constructie op zijn plek wordt gebracht, voorheen ging dat over een vaste balkenconstructie. De dwarsbalk zorgde ervoor dat schepen hoger dan elf meter niet door de sluis konden. Nu de dwarsbalk is ingekort en zijwaarts wordt bewogen is het stuk boven het water – bij normale waterstanden – verdwenen en de hoogte dus vrij.

De aanpassing is gefinancierd door het in aanbouw zijnde nautisch centrum Boat Inn dat achter de sluis aan de Lemstervaart wordt gebouwd, zodat daar vanaf komende winter zeilschepen in de winterberging kunnen. Het betekent een upgrading voor het hele bedrijventerrein aan de Lemstervaart.

De provincie Flevoland is bij alles betrokken en heeft bij alle aspecten meegedacht. Jan Bos: `De moeilijkheid bij het hele voortraject was het enige tijd kostte voordat wij als provincie waren overtuigd dat we de noodkeringconstructie ook anders konden inrichten.`

`Gelukkig is alles goed doorberekend, wij hebben dat door deskundige bureau`s laten doen want wij hebben die specifieke kennis niet in huis. Achteraf kan ik zeggen dat het een hele goede beslissing is geweest,` aldus de medewerker van de provincie Flevoland die er samen met zijn collega Ron Dooyeweerd bij betrokken was.

Het constructiebedrijf De Jong uit Oudega Gaasterlân-Sleat heeft de nieuwe constructie en de sterkteberekeningen gemaakt. Die zijn vervolgens gecontroleerd door het Deventer ingenieursbureau Tauw en daarna heeft de provincie Flevoland en ook Waterschap Zuiderzeeland het sein op groen gezet.

Jentsje de Jong bedacht samen met zijn zoon Tjalling vooraf de constructie en installeerde het afgelopen week zo dat het ook nog eens echt werkte. `Alles is helemaal volgens plan verlopen. Er zijn geen onverwachte dingen gebeurd.` `Het enige dat er mis ging is dat ik een steeksleutel in het water heb laten vallen,` lacht Tjalling.

Ook volgens Alex Valkema van het het Sneker bedrijf Van den Berg Bros – dat voor het elektrische deel van de gewijzigde nooddeurvoorziening zorgde – verliep het werk vlekkeloos. `Alles was tot in de puntjes voorbereid en zoals het werd bedacht is het ook uitgevoerd. Dat komt ook doordat er tegenwoordig dusdanige tekenprogramma`s zijn dat je alles van te voren perfect op maat en schaal kunt berekenen.` Voor diegene die de noodkering bedient, verandert er niets. Valkema: `Dat was ook de bedoeling van het geheel, het moest eenvoudig bedienbaar blijven.`

De sluis tussen IJsselmeer en Noordoostpolder is deze hele week gestremd voor scheepvaartverkeer. Constructiebedrijf De Jong uit Oudega Gaasterlân-Sleat, Van den Berg Bros Takeltechniek BV uit Sneek en Kraanverhuur Hooisma uit Joure zijn maandag met de werkzaamheden aan de sluis begonnen. Het autoverkeer tussen de polder en Lemmer ondervindt geen hinder van deze werkzaamheden en kan gewoon doorrijden.

Het Friese constructiebedrijf heeft de nieuwe constructie gemaakt en ook de sterkteberekeningen uitgevoerd. Die zijn vervolgens gecontroleerd door het Deventer ingenieursbureau Tauw en daarna heeft Provincie Flevoland en Waterschap Zuiderzeeland het sein op groen gezet. `Het is zowel mechanisch als elektrisch vergrendeld, zodat er niks fout kan gaan en het honderd procent veilig is,‘ zegt Jentsje de Jong.

Tot deze week was de doorvaarhoogte van de sluis elf meter. Dit was het geval vanwege de constructie voor de noodkering bij hoge waterstanden - door bijvoorbeeld storm - op het IJsselmeer. Om die noodkering te plaatsen was die vaste constructie gebouwd. Nu wordt er van die vaste constructie een bewegend geheel gemaakt waardoor de stalen balk die nu nog boven het water van de sluis hangt niet meer nodig is.

De twee mannen van Van den Berg Bros maken de elektrische besturing van het geheel. De vijf ton wegende nooddeur wordt - zodra die bij noodweer ingezet wordt - vanaf de zijkant van de sluis omhoog getild en via een constructie met een dubbelset loopkatten richting het water gerold. Zodra de noodkering boven het water hangt en het geheel vergrendeld is zal de nooddeur zakken en de sluis (en de Noordoostpolder) beschermen tegen hoog water.

De veiligheid staat hoog in het vaandel, net als bedieningsgemak. `Daarom hebben we het zo gemaakt dat het zo eenvoudig mogelijk te bedienen is. Eén druk op de knop en het geheel gaat zijn gang. Het is dusdanig bedacht dat de noodkering in één vloeiende beweging geplaatst kan worden,‘ zegt Alex Valkema van Van den Berg Bros. Het Sneker bedrijf is specialist in het maken en monteren van elektrische stellages voor met name de watersportsector.

Gerhard Grijsen uit Ens coördineert dit project in opdracht van Faber Beheer BV uit Lemmer. Faber Beheer is initiatiefnemer van Boat Inn. Grijsen heeft in Ens zijn eigen constructie- en tekenbureau. `Ik heb gefunctioneerd als contactpersoon tussen de verschillende partijen, met de provincie Flevoland, met het waterschap, met De Jong, Van den Berg Bros en met Hooisma. We zijn met een goed plan gekomen en hebben dat aangeboden aan de provincie Flevoland en ik moet zeggen dat de provincie goed heeft meegewerkt, alle lof daarvoor.‘

De uitbreiding van de capaciteit van de sluis is goed voor Boat Inn en kan ook goed zijn voor de ontwikkeling van de rest van het gebied aan de Lemstervaart. Voor Boat Inn betekent het dat het straks alle zeilschepen in de winterstalling op het terrein kan stallen. Binnenkort komt er bij Boat Inn een speciale botenlift waarmee schepen met staande mast op een eenvoudige wijze uit het water worden getild. Aan het hele nautisch centrum wordt momenteel volop gewerkt, er komt onder andere een bedrijvenverzamelgebouw en eveneens 28 luxe schiphuizen. Meer informatie daarover is te vinden op www.boatinn.nl